Çocuklarda Mindfulness Uygulamaları Ne İşe Yarar?
Bir çocuğun dünyası,
henüz kelimelerle tam örülmemiştir.
Duygular, düşünceler ve hayaller
bedenin içinde özgürce dolaşır.
Bazen bir kahkaha,
bazen aniden gelen bir sessizlik…
Bazen de anlatılamayan bir huzursuzluk.
Çocuklar çoğu zaman
ne hissettiklerini adlandıramazlar.
Ama hissederler.
Derinden. Safça. Olduğu gibi.
Mindfulness,
çocuklara bir şey öğretmekten çok,
onların zaten bildiği bir hâli
hatırlatır.
Bu yazı;
çocukların iç dünyasına
nazikçe yaklaşmanın,
onlarla aynı ritimde nefes almanın
yumuşak bir davetidir.
Mindfulness Nedir? Çocuk Dilinde Bir Fark Etme Hâli
Mindfulness,
en yalın hâliyle
şu an olanı fark etmektir.
Çocuklar için mindfulness;
uzun açıklamalar, kurallar
ya da disiplin gerektirmez.
Bir çocuğun yağmuru izlemesi gibi…
Bir kediyi okşarken
zamanı unutması gibi…
Mindfulness,
çocuğun zaten içinde taşıdığı
doğal farkındalık hâlidir.
Bu yaklaşım,
çocuğu “daha iyi” yapmayı değil;
olduğu hâliyle temas etmeyi amaçlar.
Çocuklar Zaten Anda mı?
Evet.
Çocuklar çoğu zaman andadır.
Ama yetişkin dünyanın ritmi,
onları fark etmeden
bu andan koparabilir.
Hızlı programlar…
Sürekli yönlendirmeler…
“Şunu yap”, “Bunu yapma”lar…
Mindfulness uygulamaları,
çocuğu düzeltmeye değil,
yeniden yavaşlatmaya alan açar.
Kadınların İç Dünyası, Anneler ve Mindfulness
Bu noktada,
kadın enerjisi devreye girer.
Anneler, bakım veren kadınlar,
öğretmenler…
Çocuğun duygusal alanını
ilk hissedenler genellikle kadınlardır.
Mindfulness,
önce kadının kendi iç dünyasında
yer bulur.
Çünkü çocuklar,
söylenenden çok
hissedileni öğrenir.
Bir annenin yavaşlaması,
çocuğun da yavaşlamasına izin verir.
Mindfulness ve Çocuklarda Duygusal Farkındalık
Çocuklarda mindfulness uygulamaları,
duyguları bastırmayı öğretmez.
Aksine,
duygulara alan açar.
Bir çocuğun öfkesini fark etmesi…
Üzüntüsünü ifade edebilmesi…
Heyecanını bedeninde hissetmesi…
Bunlar,
duygusal farkındalığın
ilk tohumlarıdır.
Mindfulness,
bu tohumlara nazikçe su verir.
Anda Kalmak: Çocuklar İçin Doğal Bir Oyun Alanı
Çocuklar için anda kalmak,
bir görev değildir.
Bir oyundur.
Toprağa basmak…
Bir yaprağı incelemek…
Nefesini saymak değil,
nefesini hissetmek…
Mindfulness uygulamaları,
oyunsu olduğunda
çocuğun dünyasına uyum sağlar.
Zorlayıcı değildir.
Beklenti içermez.
Ruhsal Hafiflik: Çocuklarda Nasıl Hissedilir?
Ruhsal hafiflik,
çocuklarda çoğu zaman
bedensel bir rahatlama olarak ortaya çıkar.
Omuzların düşmesi…
Nefesin yumuşaması…
Bakışların sakinleşmesi…
Mindfulness,
bu hâli zorlamaz.
Sadece davet eder.
Ve davet edilen şey,
çoğu zaman kendiliğinden gelir.
Günlük Yaşamda Yumuşak Mindfulness Anları (Çocuklarla)
Sabah Uyanma Anı
Çocuğun güne nasıl uyandığını fark etmek…
Hızlandırmadan.
Hemen yönlendirmeden.
Birlikte birkaç saniye durmak.
Pencereye bakmak.
Günü hissetmek.
Yemek Zamanları
Yemeği “bitirmesi gereken” bir şey değil,
fark edilecek bir an olarak görmek.
Tatlara dikkat etmek…
Renkleri konuşmak…
Sessizce birkaç lokma yemek…
Bu bir kural değil.
Bir davet.
Oyun Esnasında
Oyunu bölmeden,
yönlendirmeden…
Çocuğun oyununa tanık olmak,
mindfulness’ın en saf hâlidir.
Oyun sırasında
çocuğun ne kadar anda olduğunu
izlemek yeterlidir.
Uyku Öncesi Yumuşama
Uyku öncesi,
bedeni ve duyguları yavaşlatmak için
çok doğal bir zamandır.
Birlikte nefesi hissetmek…
Günün içinden bir anı fark etmek…
Sessizliği dinlemek…
Bu anlar,
çocuğun içsel güven duygusunu besler.
Ritüel Gibi Ama Zorunlu Olmadan
Mindfulness uygulamaları,
çocuklar için bir “yapılacaklar listesi”
olmamalıdır.
Zorunluluk,
anda kalmanın önündeki
en büyük engeldir.
Yapılamadığında sorun yoktur.
Unutulduğunda suçluluk yoktur.
Mindfulness,
esnektir.
Akışkandır.
İçsel Sessizlik: Çocuklar Bunu Nasıl Deneyimler?
İçsel sessizlik,
çocuklarda çoğu zaman
sakin bir oyun anı olarak görülür.
Bir köşede tek başına oynarken…
Bir şeyi dikkatle çizerken…
Bir hayale dalarken…
Mindfulness,
bu anları bölmez.
Korur.
Sezgi ve Çocuk Bilinci
Çocukların sezgisi,
henüz körelmemiştir.
Ne hissettiklerini
bedenleriyle anlatırlar.
Mindfulness,
bu sezgisel dili bastırmaz.
Aksine,
ona güvenmeyi destekler.
Çocuğun “istemiyorum” demesi…
Bir ortamda huzursuz hissetmesi…
Bir şeye içtenlikle yönelmesi…
Bunlar,
bilinç hâlinin doğal ifadeleridir.
Kadın Enerjisiyle Alan Tutmak
Çocuklarla mindfulness çalışırken,
en önemli unsur
alan tutmaktır.
Düzeltmeden.
Öğretmeden.
Acele etmeden.
Bu alan,
kadın enerjisinin
doğal bir yansımasıdır.
Yumuşak.
Kapsayıcı.
Güvenli.
Mindfulness Bir Performans Değildir
Çocuklar için mindfulness,
başarıyla ölçülmez.
Sessiz durması gerekmez.
Uzun süre odaklanması beklenmez.
Bir an fark etmesi yeterlidir.
Bir nefesi hissetmesi…
Bir duyguyu dile getirmesi…
Bunlar küçük ama değerlidir.
Ebeveyn Olarak Kendine Şefkat
Çocuklarda mindfulness uygulamaları,
ebeveynin de kendiyle temasını gerektirir.
Her zaman sakin olmak zorunda değilsin.
Her an farkında olmak zorunda değilsin.
Çocuk,
senin insan hâlini de hisseder.
Bu da öğreticidir.
Mindfulness ve İlişki Hâli
Mindfulness,
çocukla kurulan ilişkiyi yumuşatır.
Daha az tepki…
Daha çok temas…
Daha az kontrol…
Daha çok anlayış…
Bu,
ilişkinin doğal ritmini güçlendirir.
Zamanla Değil, Anla İlgili
Mindfulness,
ne kadar süre yapıldığıyla ilgilenmez.
Bir dakikalık fark ediş,
uzun anlatımlardan daha derin olabilir.
Çocuklar bunu bilir.
Ve bize hatırlatır.
Çocuğun İçsel Yolculuğuna Nazik Bir Davet
Bu yazıyı bitirdiğinde,
çocuğun hemen değişmesini bekleme.
Belki sadece
onu biraz daha dikkatle izlersin.
Belki kendi hızını
biraz yavaşlatırsın.
Mindfulness,
çocuğa bir şey eklemez.
Onun özünü hatırlatır.
Ve sen,
bu hatırlayışta
ona eşlik edersin.
Sessizce.
Nazikçe.
Anda.